Valid XHTML 1.0 Transitional



strona główna
warto zobaczyć w powiecie!
trasy i wycieczki po powiecie
wpisz się na księgę gości!
materiały do pobrania
mapka powiatu
linki do ciekawych stron
publikacje użyte do stworzenia strony
kontakt z autorem
współpraca, partnerzy, reklama
Zamki i Pałace Województwa Łódzkiego
W Środku Polski


Opis Pabianic

Cmentarze chrześcijańskie i wojenne


Chyba żadne inne miejsce w mieście nie ukazuje tak dobitnie wielonarodowego charakteru Pabianic z okresu uprzemysłowienia. Zespół cmentarzy chrześcijańskich przy ulicy Kilińskiego zajmuje dziś duży obszar i jest jednym z ciekawszych w centralnej Polsce. Pierwotnie podzielony był na dwie części: ewangelicką i katolicką, oddzielonych od siebie murem. Tereny te zostały wykupione w latach 20. XIX wieku. Wcześniej cmentarz istniał na miejscu dzisiejszego kościoła pw. św. Floriana, przy ulicy Warszawskiej, skąd został przeniesiony. Dziś funkcjonuje podział nekropoli zasadniczo na trzy części. Od południa dołączone zostały nowe tereny zwane „cmentarzem komunalnym”. Łączy się on od północy ze starym cmentarzem katolickim, gdzie w cieniu gęsto rosnących, parkowych drzew, kryją się pomniki pabianiczan wyznania katolickiego. W większości są to starsze groby, jednak obecnie również wykonuje się tu pochówki. Odnaleźć można mogiły wielu zasłużonych obywateli miasta: artystów, sportowców, oficerów wojskowych, osób duchownych. Główne bramy katolickiej części cmentarza znajdują się od wschodu, od ulicy Kilińskiego.


Cmentarz katolicki w Pabianicach.

Cmentarz katolicki w Pabianicach.


Od północy, od strony ulicy Orlej położony jest cmentarz ewangelicki. Jest to najciekawsza część pabianickiego zespołu nekropolii. Do jego głównej bramy prowadzi mała ulica Ewangelicka. Pomiędzy nią, a ulicą Kilińskiego znajduje się najważniejszy obiekt cmentarza – mauzoleum Kindlerów, od roku 1911 funkcjonujące jako kaplica ewangelicka. Budowla wzniesiona została w stylu mauretańskim, nawiązującym do orientu. Na cmentarzu znajdują się wspaniałe grobowce pabianickich rodzin fabrykanckich, przybyłych do miasta podczas rozkwitu potęgi przemysłowej w XIX stuleciu. Spoczywają tu m.in. Enderowie, Kindlerowie, Kruschowie. Odnaleźć też można grób Juliusa Vortheil'a – pioniera kinematografii w carskiej Rosji, założyciela kino-teatru Luna. Bogate grobowce pabianickich przemysłowców są sukcesywnie odnawiane.


Cmentarz ewangelicki w Pabianicach.

Cmentarz ewangelicki w Pabianicach.


Grobowiec fabrykanckiej rodziny Enderów.

Grobowiec fabrykanckiej rodziny Enderów.


Pabianicki cmentarz ewangelicki jest miejscem spoczynku wielu zasłużonych osób.

Pabianicki cmentarz ewangelicki jest miejscem spoczynku wielu zasłużonych osób.


Grobowiec rodziny Krusche.

Grobowiec rodziny Krusche.


Czarny Anioł zmienił serce moje w lód.

Czarny Anioł zmienił serce moje w lód.


Kaplica rodziny Kindlerów.

Kaplica rodziny Kindlerów.


Kaplica rodziny Kindlerów.

Kaplica rodziny Kindlerów.


Kaplica rodziny Kindlerów.

Kaplica rodziny Kindlerów.


Na pabianickiej nekropolii w wydzielonym miejscu spoczywają również żołnierze polscy, oraz osobno – radzieccy. Cmentarz wojenny został tu przeniesiony z Parku Wolności. Stykają więc się tutaj trzy kultury z czterech zamieszkujących kiedyś miasto. Stare części cmentarzy posiadają niepowtarzalną atmosferę, spowodowaną parkowym charakterem, oraz znajdującymi się tu zabytkami. Cmentarz żydowski położony jest przy ulicy Jana Pawła II.


Mogiły polskich żołnierzy.

Mogiły polskich żołnierzy.


Cmentarz żołnierzy radzieckich w Pabianicach.

Cmentarz żołnierzy radzieckich w Pabianicach.

Powiązania:

Cmentarz żydowski w Pabianicach >>>


Tekst: Tomek Szwagrzak

Zdjęcia: Tomek Szwagrzak